Ambulantisering is trend in gezondheidszorg

F-ACT voor ambulante zorg

ERMELO - Veel psychiatrische patiënten wonen niet langer in de GGz-instelling, maar in een reguliere woonwijk. Het F-ACT team zorgt voor behandeling en begeleiding in de thuissituatie. Maar wat betekent dat in praktijk?

F-ACT, Flexibel Assertive Community Treatment, is een bewezen effectieve werkwijze voor cliënten met ernstige psychiatrische aandoeningen waarbij er in teamverband goede geestelijke gezondheidszorg wordt geboden. ,,Opnames worden voorkomen, of indien nodig, zo kort mogelijk gehouden,” vertelt psychiater Douwe van der Heide van GGz Centraal. Bezuinigingen? ,,Ja, ook, maar het werkt ook veel beter omdat je kunt aansluiten bij de thuissituatie,” vult teamleider Lonneke Stempher aan. Het team begint iedere morgen gezamenlijk om half negen met het bespreken van cliënten die vermeld staan op het F-ACT bord. ,,Dat zijn de cliënten waarbij gedurende een bepaalde tijd intensievere zorg nodig is.” Het team heeft tweehonderd cliënten onder haar hoede. ,,Al deze mensen zijn in beeld en kunnen als dat nodig is rekenen op meer of minder intensieve zorg,” aldus de teamleider.

Multidisciplinair team

Cliënten wonen dus zelfstandig dankzij het F-ACT team dat hen behandeling biedt en hen leert omgaan met de vaak complexe problematiek. ,,De problematiek is wel zwaarder geworden,” vertelt Peter Jens, verslavingsdeskundige. ,,Voorheen waren cliënten veel stabieler toen ze na een opname naar huis gestuurd werden. Nu staan ze eerder buiten de deur van de kliniek. Dat is wel een gevolg van de bezuinigingen.” Ambulantisering is de trend in de gezondheidszorg. Cliënten houden niet langer dan nodig een duur bed bezet, maar zij krijgen hulp aan huis. Die hulp wordt geboden op alle levensterreinen waar cliënten mee te maken kunnen krijgen. Naast de cliënten die aangeven hulp nodig te hebben, kent het team ook een aantal zorgmijders. ,,Wanneer iemand in de war is of geen hulp wil, kunnen wij, in samenwerking met het zogenaamde ‘vangnetteam’ en de wijkagent ondersteunen. De hulpverleners sluiten zoveel mogelijk aan bij de vraag en mogelijkheden van de cliënten en hun familie. Dit multidisciplinair team heeft verschillende deskundigen in huis die kunnen worden ingezet bij de behandeling. Er is een psycholoog en een maatschappelijk werker, maar ook enkele F-ACT verpleegkundigen en Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundigen. Daarnaast is er nog een arbeidsdeskundige, een psychiater en een ervaringsdeskundige aan het team verbonden.

Belevingswereld

Soms zijn het levensgebeurtenissen die cliënten aan het wankelen brengen. ,,Een verhuizing bijvoorbeeld kan ervoor zorgen dat iemand met een psychische aandoening een terugval krijgt,” aldus Stempher. ,,Maar omdat je langdurig cliënten in beeld hebt, herken je de symptomen en kun je continuïteit waarborgen,” vult Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige (SPV) Astrid Hinloopen aan. ,,Dan merk je dat iemand ook vertrouwen heeft opgebouwd en je samen kunt kijken welke aanpak het beste werkt.” Stempher: ,,Je sluit beter aan bij de belevingswereld van cliënten. De kunst is te kijken naar kansen en het beste in iemand naar boven te halen.”

Minder opnames

Cliënten hoeven steeds minder vaak naar de instelling te komen. ,,Vroeger werden deze mensen teveel klinisch behandeld,” vertelt de psychiater. ,,Men werd afhankelijk van de zorg. Dat is niet goed. Een opname is er nu vooral voor acute gevallen.” Dat betekent dat veel mensen met een psychische beperking op zichzelf moesten gaan wonen. Dat is op zich wel gelukt, maar niet vanzelfsprekend. ,,Dat gaat inderdaad niet altijd even makkelijk. Soms weten ze niet eens meer hoe bijvoorbeeld een pinpas werkt,” zegt Van der Heide. ,,Daar moeten ze in begeleid worden.” Teamleider en SPV-er Stempher vertelt hoe mooi het is als je ziet dat iemand die tien jaar opgenomen is geweest nu op zichzelf woont, vrijwilligerswerk doet en een klein netwerk om zich heen heeft gekregen. Toch moet er iets van haar hart. ,,Er wonen weliswaar meer mensen met een psychiatrische problematiek in de maatschappij, maar niet iedere onrustzaaier is een cliënt.” Het team houdt bij alle cliënten vinger aan de pols. Dagelijks staan er zo’n vijfentwintig cliënten op het bord die extra zorg nodig hebben. Is de cliënt stabiel, dan wordt de zorg teruggebracht naar minder frequent bezoek. ,,Er zijn als het nodig is. Dat is waar het om draait,” zegt Hinloopen. ,,Het team heb je nodig om te sparren, te delen en stoom af te blazen.” Eén ding is zeker: Het F-ACT team weet nooit vooraf hoe de agenda van de dag eruit ziet.

Certificering

Vorige maand zijn de twee F-ACT teams (Ermelo en Harderwijk) ‘opgegaan’ voor de F-ACT Certificering. Dit is een keurmerk waarbij wordt aangetoond dat het team voldoet aan de kwaliteitsstandaarden en het inzichtelijk wordt dat een F-ACT team voldoet aan de hoge eisen die gesteld zijn aan goede hulp/zorgverlening. Dit inzicht is belangrijk voor cliënten en familie, de kwaliteit wordt zichtbaar voor andere hulpverleners, maar juist ook voor de Zorgkantoren en gemeenten die de zorg inkopen. Binnenkort volgt de uitslag van deze certificering.

• Vorige
• Volgende