Vrijwilligerswerk terug op peil, maar inzet minder structureel

Jaarlijkse Vrijwilligersmiddag in Huis van Ermelo

ERMELO/ REGIO - Na jaren van daling is het aandeel Nederlanders dat vrijwilligerswerk doet weer op peil. Toch besteden ze minder tijd aan hun inzet – en doen ze vaker iets incidenteel dan structureel. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Na enkele jaren van dalende deelname is het vrijwilligerswerk weer terug op het oude niveau. Toch is de intensiteit van het vrijwilligerswerk afgenomen.

Vrijwilligers besteden gemiddeld 4,4 uur per week aan hun activiteiten – 0,4 uur minder dan in 2022. Daarnaast neemt het aantal mensen dat incidenteel helpt toe, terwijl het aandeel dat zich structureel inzet afneemt. In 2024 deed 40 procent van de vrijwilligers dat incidenteel en 60 procent regelmatig. Wie op zoek is naar vrijwilligers of vrijwilligerswerk kan sinds een jaar terecht op het platform Ermelovoorelkaar.nl. 

Sportvereniging of gezondheidszorg

Tijdens de coronaperiode daalde het aandeel vrijwilligers tot gemiddeld 41 procent, maar sindsdien is sprake van een duidelijke opleving. Ook het aandeel mensen dat in de vier weken voorafgaand aan het onderzoek actief was als vrijwilliger, steeg in 2024 naar 31 procent. Bovendien behoort Nederland, samen met enkele Scandinavische landen, bij de landen met de meeste vrijwilligers. Net als in voorgaande jaren zetten de meeste vrijwilligers zich in bij sportverenigingen, gevolgd door scholen, buurt- en hobbyverenigingen, verzorging of gezondheidszorg, levensbeschouwelijke organisaties en jeugd- of buurthuiswerk.

Verschillen naar leeftijd, herkomst en regio

Vrijwilligerswerk is ongelijk verdeeld over de bevolking. Vooral 35- tot 45-jarigen en 65- tot 75-jarigen zijn actief, terwijl jongvolwassenen en 75-plussers minder vaak deelnemen. Mannen en vrouwen doen even vaak vrijwilligerswerk, maar niet in dezelfde sectoren: mannen vooral in de sport, vrouwen vaker in zorg en welzijn. Ook opleiding, inkomen en arbeidssituatie spelen een rol. Hogeropgeleiden, zelfstandigen en gepensioneerden doen vaker vrijwilligerswerk dan mensen met een lagere sociaaleconomische positie of een uitkering. Volgens de zogenoemde Resource Theory is deelname aan vrijwilligerswerk mede afhankelijk van de beschikbare tijd, kennis en financiële middelen van mensen.

Gelukkiger, maar niet per se door vrijwilligerswerk

Vrijwilligers blijken gemiddeld gelukkiger en tevredener met hun leven dan mensen die geen vrijwilligerswerk doen. Dat betekent echter niet automatisch dat vrijwilligerswerk tot meer geluk leidt; mogelijk zijn gelukkiger mensen eerder geneigd om zich in te zetten voor anderen. Ondanks die nuance wijst het CBS erop dat vrijwilligerswerk een belangrijk onderdeel vormt van het sociaal kapitaal in Nederland – een factor die bijdraagt aan vertrouwen, samenhang en een goed functionerende samenleving. Als blijk van waardering organiseert Welzijn ermelo elk jaar activiteiten rond de Nationale Vrijwilligersdag. Op vrijdag 12 december is deze jaarlijkse vrijwilligersmiddag. Vrijwilligers kunnen zich hiervoor aanmelden.

• Vorige
• Volgende